Wokół Antalyi znajduje się wiele starożytnych miast. Jedne leżą w górach i trzeba dotrzeć do nich pieszo, inne znajdują się na równinie przy drodze. Zebraliśmy miasta leżące na naszych trasach oraz duże kompleksy, które warto zobaczyć osobno. Perge, Aspendos, Side i miasta zachodniej Licji znajdują się również w zestawieniu miejsc, do których można pojechać bez wędrówki.
Mapa starożytnych miast
Miasta na naszych trasach
Termessos
Termessos leży wysoko w górach na północny zachód od Antalyi. Można przyjechać tu wyłącznie dla starożytnego miasta. Od wejścia ścieżka wznosi się przez las do murów, cystern i teatru na wysokości około 1000 metrów. Widok z jego trybun należy do najpiękniejszych wśród starożytnych miast wokół Antalyi. Krótkie zwiedzanie ruin ma 6 km i 150 m podejścia.
Długi wariant to 22 km i prawie 1000 m podejścia ze zejściem do doliny. Ścieżka może być zarośnięta, dlatego na zejście trzeba pozostawić duży zapas czasu. Na dole należy przekroczyć kanion i wyjść do górskiej drogi, dokąd wcześniej trzeba zamówić transport. Teren jest rozległy, a drogowskazy nie stoją wszędzie, dlatego zawczasu poznaj kierunek do teatru. Wodę zabierz ze sobą, a przed wyjazdem sprawdź godziny działania parku narodowego i stan drogi dojazdowej.
Neapolis
Starożytne miasto w górach nad jeziorem Doyran. Na górze zachowały się grobowce, kamienne mury i pozostałości budynków, a od ruin otwiera się widok na dolinę Antalyi. Zaczynaliśmy przy jeziorze i po drodze zaglądaliśmy do zrujnowanego klasztoru, ale można podjechać bliżej początku podejścia. Nasze dwa ślady: 16 km i 330 m podejścia oraz 12,8 km i 720 m podejścia.
Trebenna
Ruiny starożytnego miasta kryją się w sosnowym lesie w górach nad Geyikbayırı. W pobliżu znajdują się niewielkie jaskinie. Jeden z wariantów prowadzi przez około 16 km łatwą górską drogą i kończy się przy kawiarni nad wodą.
Lyrboton
Lyrboton Kome to starożytna osada wiejska na płaskowyżu przy północnym skraju Antalyi. Była związana z Perge i znana jako duży ośrodek produkcji oliwy. Wśród dobrze zachowanych ruin widać domy, cysterny, grobowce i tłocznie; część miasta leży na otwartym terenie z widokiem na Antalyę, a część ciągnie się w lesie. Krótka wycieczka ma 5 km i 110 m podejścia, a pętla przez las z dojściem do jaskini — 9 km.
Selge
Starożytne miasto na wschód od Antalyi, w górach nad kanionem Köprülü. Teatr i pozostałości budowli stoją pośród domów wsi Altınkaya, a wokół wznoszą się skalne filary. Trasa ma 10 km i 230 m podejścia; z Selge można przejść do kanionu Tazı.
Phaselis
Miasto nad brzegiem morza z trzema portami pod Kemerem. Łatwa trasa zaczyna się na zachód od Çamyuva i prowadzi wzdłuż morza przez plaże. Długi wariant schodzi ku wybrzeżu z południowej części Kuzdere. Można zakończyć w Tekirovie albo wrócić tą samą drogą.
Olympos
Ruiny w dolinie nad morzem, w pobliżu Çıralı. Trasa po okolicy ma 15 km i 770 m podejścia. Olympos wygodnie połączyć z noclegiem i wieczornym wyjściem do ogni Chimery.
Inne starożytne miasta w pobliżu Antalyi
Dla poniższych miast nie mamy jeszcze osobnych artykułów.
Perge, Aspendos i Sillyon leżą na równinie na wschód od Antalyi. Nie prowadzą do nich górskie trasy, ale łatwo odwiedzić je samochodem w ciągu jednego dnia.
Perge
Perge wyraźnie pokazuje układ starożytnego miasta: szeroką ulicę kolumnadową, łaźnie, bramy i stadion. Można zobaczyć rynny kanału wodnego, ślady kół w kamieniu i fragmenty mozaik. Cienia prawie nie ma, dlatego latem przyjedź na otwarcie albo pod wieczór, z nakryciem głowy i wodą.
Z Perge zaczyna się Szlak św. Pawła, który prowadzi na północ przez Köprülü.
Aspendos
Aspendos słynie z teatru o dobrze zachowanej scenie i akustyce. Po teatrze pozostaw czas na akwedukt i mniej reprezentacyjną część miasta, do której dociera niewielu odwiedzających.
Sillyon
Sillyon stoi na płaskowyżu i ma surowszy charakter. Ścieżki bywają rozmyte, kamienie niestabilne, a barierek nie ma. Podejście nadaje się dla pewnych piechurów przy suchej pogodzie. Jeśli dostęp jest zamknięty, płaskowyż można obejrzeć z dołu.
Ariassos
Górskie miasto pizydyjskie na północ od Antalyi. Najlepiej zachowały się trójłukowa brama miejska oraz monumentalne grobowce nekropolii.
Side
Duże pamfilijskie miasto portowe na półwyspie. Widoczne są teatr, agora, ulice kolumnadowe, bramy miejskie oraz świątynie Apollina i Ateny przy starożytnym porcie.
Lyrbe
Miasto w sosnowym lesie na północ od Manavgatu, w starszych źródłach często nazywane Seleucją. Główne zabytki to dobrze zachowana agora, mury, łaźnie, świątynie i cysterny.
Rhodiapolis
Licyjskie miasto na wzgórzu nad Kumlucą. W zwartym centrum zachowały się teatr, agora, łaźnie oraz inskrypcje na pomniku zamożnego dobroczyńcy Opramoasa.
Limyra
Jeden z ważnych ośrodków starożytnej Licji w pobliżu Finike. Droga oddziela teatr i zbocze z akropolem od dolnego miasta, w którym starożytne ruiny stoją pośród wody; wokół zachowały się setki grobowców skalnych.
Arycanda
Górskie miasto licyjskie zbudowane tarasowo nad doliną między Finike i Elmalı. Widać tu teatr, odeon, stadion, agorę i duży kompleks łaźni oraz gimnazjonu.
Myra
Jedno z głównych miast Związku Licyjskiego we współczesnym Demre. Główny obszar zwiedzania obejmuje duży rzymski teatr oraz fasady licyjskich grobowców wykutych w skale.
Andriake
Starożytny port Myry na zachód od Demre. Zachowały się tu agora, łaźnie, kościoły i budowle portowe, a w rzymskim spichlerzu działa Muzeum Cywilizacji Licyjskich.
Jak zaplanować dzień
- Wybierz jeden główny obiekt. Duży kompleks, taki jak Termessos lub Perge, łatwo zajmuje pół dnia, a pośpiech do kolejnego miasta przerywa zwiedzanie.
- Sprawdź warunki. Godziny otwarcia, ceny biletów, remonty dróg i zasady zwiedzania mogą się zmieniać.
- Dbaj o zabytki. Nie wchodź na kruche mury, nie zabieraj kamieni i trzymaj się wyznaczonych przejść.
- Przygotuj się na słońce. Na otwartym kamieniu jest goręcej niż nad morzem, dlatego zapas wody oblicz wcześniej. Na terenie zwykle nie ma sklepów.
Pora roku
Późna jesień, zima i wiosna są wygodniejsze na długie spacery po ruinach. Latem środek dnia lepiej spędzić w cieniu lub w drodze. W górskim Termessos jest chłodniej i bardziej wietrznie niż na równinie przy Perge, co przy odwiedzaniu obu miejsc jednego dnia warto uwzględnić w wyborze odzieży. Z dziećmi zwracaj uwagę na nierówne stopnie, brak barierek i duże odległości wewnątrz kompleksów.
